AutoCAD Kursu

DYN – Dynamic Input
Dynamic Input (Dyn) komutu, AutoCAD’in 2006 versiyonuyla birlikte gelen yeni bir özelliktir.
Dynamic input, çizim esnasında birden fazla yerden edinebileceğimiz bilgiyi tek bir yerde, imlecin yanında göstererek, çizim ile ilgili daha hızlı bilgi edinilmesini ve bu şekilde daha hızlı çizim yapılmasını sağlamaktadır.


Dyn komutu durum çubuklarından, yukarıdaki ikonlarla ulaşılmaktadır. Yukarıdaki durum çubukları, AutoCAD 2009′daki görünüşleridir. Bu şekilde DYN komutu açılıp kapatılabilir. Aynı zamanda, F12 kısayoluyla da açılıp kapatılabilir.
DYN (dynamic input) komutunun özellikleri;

İmlecin bulunduğu koordinatın imlecin yanında gösterilmesi sağlanır.

· Çizim esnasında, çizim komutuna bağlı olarak değişebilen, çizim ile ilgili parametrelerin imlecin yanında gösterilmesi sağlanır. Örneğin; line (çizgi) komutunda aşağıdaki parametreler çıkmaktadır.

Yukarıdaki, şekilde çizgi çizilmesi esnasında çıkan dyn özellikleri bulunmaktadır. Çizginin imlecin anlık hareketine bağlı olarak, çizginin uzunluğunu ve açısını imlecin yanında gösterilmesi sağlanır.

Dikdörgen çiziminde, 2006 versiyonu öncesinde uzunluklar girilmeden önce “@” işareti girilmektedir. Aksi taktirde, dikdörtgen çiziminde “@” işareti girilmeden tanımlanan değerler, dikdörtgenin uzunluğu olarak değil, ikinci köşesini parametresi olarak tanımlanmaktadır. “@” işareti girerek, tanımlanan değerlerin dikdörtgenin uzunluğu olarak algılanmması sağlanır. Dolayısıyla DYN (dynamic Input) komutu kapalı iken, çizilecek dikdörtgen, kare, veya 3 boyutlu küplerin oluşturulmasında, “@” işaretini girmek gerekir, aksi taktirde yukarıda bahsettiğimiz problem meydana gelmektedir.

Örneğin; yukarıda, DYN komutu kapalı iken, 50×50 bir kare oluşturulmak istenmiştir. Dikdörtgen (rectangle) komutu ile 1 No’lu köşe için tıklandıktan sonra, 50,50 – enter denilerek, 1 no’lu noktadan sonra, X ve Y eksenlerinin gösterdiği yönlerde 50’şer birim uzunluklarda karenin oluşturulması amaçlanmıştır. Ancak DYN komutu kapalı olduğu için, “@” işareti girilmeden, tanımlanan değerler dikdörtgenin uzunluğu değilde, 2. Köşesinin koordinatı olarak tanımlanmıştır. Dolayısıyla, obje seçildikten sonra, 2. Köşesinin üzerinde tıklamadan beklediğimiz zaman Başlat menüsünün üstünde, imlecin bulunduğu koordinatı X=50, Y=50, Z=0 olarak gösterecektir. Sonuç olarak, DYN kapalı iken “@” işareti girilerek dikdörtgen komutu kullanılmalıdır. “@” kullanılmadan dikdörtgenin oluşturulması durumunda, herhangi bir ölçüde dikdörtgen oluşturulmuş olunur.
· Dyn komutunun diğer özelliği, komut satırında yazan uyarı ve bilgilerin imlecin yanında gösterilmesi sağlanır. Örneğin copy (kopyalama) komutu girildiğinde, aşağıdaki gibi komut satırında yazan uyarı aynı zamanda, imlecin yanında da görülmektedir.

Aynı şekilde, line (çizgi) komutu girildiğinde aşağıdaki gibi, komut satırında yazan uyarı veya bilgilendirme yazısı imlecin yanında da yer almaktadır.

Komut satırında çıkan çoklu seçenekler, imlecin yanında bir açılır liste olarak yer almaktadır. Aşağıdaki örnekte, çokgen (polygon) komutu içerisindeki seçenekler gösterilmektedir.

· Daha önce oluşturulan objeler seçildikleri zaman, üzerlerinde “grip” olarak tanımlanan mavi kare şeklinde noktalar çıkmaktadır. Dyn komutu açık durumdayken, o noktaların üzerine gelip tıklamadan beklediğimiz zaman, o noktaya ait kenarların özelliklerini göstermektedir. Örneğin bir dikdörtgenin köşesinde beklenildiği zaman, aşağıdaki değerler elde edilmektedir.

Bir çizgi seçildikten sonra, köşesinde beklenildiği zaman, aşağıdaki değerler elde edilmektedir.

Çizim esnasında veya koordinat tanımlamalarında girilen değerler, imlecin yanında açılan kutucuklarda yazılmaktadır. Bu şekilde girilen uzunlukları daha kolay görebiliriz. Aynı zamanda, farklı eksenlerde tanımlanan uzunlukları kilitleyerek ayırmaktadır.

Yukarıdaki resimde, bir 3 boyutlu kutunun oluşturulmadan önce koordinatları tanımlanmaktadır. Tanımlanan değerler, 3 eksen için ayrı ayrı girilmektedir. Değerler alfabetik sırayla girilmektedir X, Y, Z. Değer girildikten sonra, “,” virgül kullanıldığında, o değeri kilitleyerek bir sonraki eksenin kutucuğuna geçilmektedir. Kilitlenmesinin sebebi, “backspace” silme tuşu ile değer silinmek istenirse, bir önceki değerin de yanlışlıkla silinmesini engellemektir. Bir sonraki kutucuğa TAB tuşu ile de geçilebilir. Eğer kilitlenen kutucuğa geri dönülmesi istenirse, SHIFT + TAB tuş kombinasyonu kullanılabilir.

Daha önce oluşturulmuş bir şekil, “grip” noktalarının üzerine tıklayarak o noktanın yerini değiştirebiliriz. Bu şekilde bir objenin kenar uzunluğunu ve açısını bu noktaları çekiştirerek değiştirebliriz. Bu şekilde çekiştirme işlemi yaparken, aşağıdaki gibi yapılan değişiklerle ilgili birçok parametre gösterilmektedir.

Yukarıdaki şekilde, yapılan bilgilendirmeler aşağıdaki gibidir.
Resulting Dimension : İmlecin bulunduğu o anki noktaya göre objenin uzunluğu.
Length Change : Objenin bir önceki durumuna göre, yapılan değişiklik sonucu meydana gelen fark.
Angle Change : Objenin bir önceki durumuna göre, meydana gelen açısal fark.
Absolute Angle : İmlecin bulunduğu o anki noktaya göre objenin açısı gibi birçok parametre bu işlem esnasında imlecin yanında gösterilmektedir.
DYN işleminde, yapılan değişiklikler ve her türlü girdi düzenlemeleri DYN ayarları ile yapılmaktadır.
DYN (dynamic Input) ikonuna sağ tıkladığımızda açılan listeden settings ile DYN ayar penceresi açılabilir. DYN ayarları penceresi aşağıdaki gibidir.

DYN (dynamic input) komutu ayarlarında, 3 başlık bulunmatadır.
Pointer Input : İmleç girdisi.
Dimension Input : Ölçü girdisi.
Dynamic Prompts : Dinamik Komut istemi, komut satırındaki uyarılarla ilgili görüntülemeler.
DYN ayarları penceresinden, yukarıdaki 3 seçenekte açılıp kapatılarak, ayrı ayrı kullanılabilir.
Şimdi bu seçenekleri daha detaylı inceleyeylim.

Pointer Input Settings (İmleç Girdisi Ayarları)

Pointer Input başlığı altında yer alan settings (ayarlar) butonuna tıkladığımız zaman aşağıdaki gibi bir pencere açılmaktadır.

Bu ayar penceresi ile, imlecin üzerinde gösterilecek bilgilerin, biçimleri ve görünürlükleri ile ilgili ayarlar yapılmaktadır.
Format başlığı altında, çizim esnasında,
Polar Format : Çizim esnasında, ikinci veya sonraki noktalar tanımlanırken, araç ipucu penceresinde polar (kutupsal) formatta koordinatlar gösterilir.

Cartesian Format : Çizim esnasında, ikinci veya sonraki noktalar tanımlanırken, araç ipucu penceresinde cartesian (kartezyan) formatta koordinatlar gösterilir.

Relative coordinates : Girilen koordinatlar, son noktayı orijin kabul edecek şekilde çalışmaktadır. Dolayıysla girilen koordinatları son noktanın koordinatları üzerine ekleyerek işlem gerçekleşmektedir. Bu seçenek ile kare, dikdörtgen gibi objeleri oluştuturken girilen “@” işaretine gerek kalmaz. Absolute (mutlak) koordinat sistemine geçmek için “#” işareti ile ölçüler tanımlanabilir.
Absolute coordinates : Girilen koordinatlarda, son nokta dikkate alınmadan her defasında orijine göre tanımlanmaktadır. Bu seçenek aktif iken, Relative (izafi) koordinat sistemine geçmek için “@” işareti ile ölçüler tanımlanmalıdır.
Visibility başlığı altında, coordinat bilgisinin imlecin yanında hangi durumlarda gösterileceğinin belirtilmesi sağlanır.
As sson as I type coordinate data : Sadece koordinat bilgilerinin girilmesi esnasında, koordinatların gösterilmesi sağlanır.

When a command asks for a point : Komut satırında bir noktanın tanımlanmasının belirtildiği durumlarda koordinatların gösterilmesi sağlanır.

Always – even when not in command : Her zaman, hiçbir durum aranmasını beklemeden, bir komut girilmediği durumlarda bile koordinatların imlecin yanında gösterilmesi sağlanır.

Dimension Input Settings (Ölçü Girdisi Ayarları)

Dimension Input başlığı altında yer alan settings (ayarlar) butonuna tıkladığımız zaman aşağıdaki gibi bir pencere açılmaktadır.

Dimension Input (ölçü girdisi) ayar penceresinde, tek bir başlık bulunmaktadır.
Visibility başlığı altında, objeler seçilikleri zaman üzerinde çıkan mavi noktaların “grip” seçilerek, o noktanınyerinin değiştirilmesi esnasında, imlecin yanında hangi bilgilerin gösterileceğinin tanımlanması sağlanır.
Show only 1 dimension input field at a time : Grip noktalarının çekiştirilmesi esnasında, imlecin yanında sadece 1 ölçü girdisinin gösterilmesini sağlar. Length Change : Objenin bir önceki durumuna göre, yapılan değişiklik sonucu meydana gelen fark.

Show 2 dimension input field at a time : Grip noktalarının çekiştirilmesi esnasında, imlecin yanında sadece 2 ölçü girdisinin gösterilmesini sağlar. 2 Değer;
Resulting Dimension : İmlecin bulunduğu o anki noktaya göre objenin uzunluğu.
Length Change : Objenin bir önceki durumuna göre, yapılan değişiklik sonucu meydana gelen fark.

Show the following dimension input fields simultaneously : Grip noktalarının çekiştirilmesi esnasında, aşağıda tanımlanan birden fazla verinin aynı anda imlecin yanında gösterilmesini sağlar. Bu seçenek işaretlendiği zaman, aşağıdaki veriler açılacaktır.

Buradan tanımlanan veriler imlecin yanında gösterilecektir. Bu veriler de aşağıdaki gibidir.

Girdiler arasında yer alan “arc radius” seçeneği yayların “grip” noktalarının çekiştirilmesi esnasında, imlecin bulunduğu o anki noktaya göre, oluşacak yayın yarıçapıdır.

Drafting Tooltip Appaerance Settings (Tasarım Araç İpucu Görünüşü Ayarı)DYN (Dynamic Input) ayarı penceresinin en altında, “Drafting Tooltip Appearance” butonu bulunmaktadır. Bu buton ile Dyn ipucu pencerelerinin görünüşleri ile ilgili düzenlemeler yapılmaktadır. Bu buton seçildiği zaman aşağıdaki pencere ekrana gelmektedir.

Tooltip Appaerance penceresiyle dyn komutuna ait araç ipucu görünüşleri ile ilgili, renkler, büyülük, şeffaflık gibi düzenlemelerin yapılması ve bu ayarların hangi durumlarda uygulanabilir olduğunun belirtilmesi gibi ayarlamalar yapılabilmektedir.